Yasal Taklit

Pazarda lider olmak elbette tüm işletmelerin hayalidir. Ama pazara yeni giren bir işletme her zaman bu şansa sahip olmaz. Daha önce pazara girmiş olan rakipleri, pazarı çoktan ele geçirmiştir. Örneğin akıllı telefonlar ilk pazara girdiğinde Xiaomi diye bir marka yoktu. Ama bu marka “Zaten akıllı telefon üreticileri var, benim pazarda ne işim var? Ekmek yiyemem” demedi. Peki Xiaomi ne yaptı? Siz pazara yeni giren bir işletme olsanız ne yaparsınız? Daha önce yapılmamış müthiş bir fikirle mi gelirsiniz? Eğer yapılmışı yaparsanız taklit mi olur? Telif mi yersiniz? Gelin tüm bu soruların cevabını verelim. Ama bundan sonra “Yasal Taklit” yerine “Lideri İzleme Stratejisi” kavramını kullanalım. Zira böylesi daha sevecen, daha legal…

Lideri İzleme Stratejisi

Theodore Levitt, “İnnovation Immitation” isimli makalesinde taklit etmenin en az yeni bir şey üretmek kadar karlı olabileceğini savunmuştur. Bugün baktığımızda pazarın lideri zirvede kalabilmek için devamlı olarak yenilik yapmalıdır. Aksi halde arkadan gelen işletmelerin saldırılarına uğrayarak konumunu kaybedebilir. Eğer sürekli yenilik için yeterli kaynağa ve imkanlara sahip değilse bunu başaramazlar ve bir gün pazarın lideri olma statüsünü kaybederler. Bir zamanların lider telefon markası olan Nokia, bugün akıllı telefon dediğimizde ilk aklımıza gelen marka mı? Pazardaki lider konumunu kaybettiğine göre, bir şeyleri başaramamış olmalı. Ama bu yazımızın konusu liderin başarısızlığı değil elbette. Lideri izleyen yasal taklitçilerin nasıl başarı sağlayabileceği.

Lideri İzleme Stratejisi ve Patent

Biliyorsunuz ki bazı taklitler için işletmeler yüklü cezalar ödeyebilmektedir.  Bir zamanlar pazara yeni giren bir süpürge markası, ünlü bir süpürge markasını taklit etmiştir. İçindeki bir parçanın aynısını ürettirip dış malzemesinde çok daha farklı bir tasarıma gitmiştir.  Pazara yeni giren süpürge markası hızla yükselmiştir. Lider firma, rakiplerinin süpürgelerini satın alıp incelettiği için bu davranışını fark etmiş firmayı dava ederek ve yüksek tazminat almıştır. Bu tür işletmeler iyi mühendislik kadrolarını kullanarak lideri taklit edebilirler. Patent ve telif hakları gibi bazı kısıtlar yüklü cezalara sebep olmaktadır. Peki bunlar yasal değilse lideri izleme stratejisi nasıl olmalı?

Lideri İzleme Stratejisinin Yolları

Eğer pazara yeni girecekseniz patent ve telif gibi kısıtlar yemeden pazarda tutunabilirsiniz. İlk olarak bazı davranışlarınız liderle benzerlik gösterebilir. Pazardaki liderin yeniliğine benzer yenilikleri pazarlama bileşenlerinize taşıyabilirsiniz. Yani ürünleriniz; liderin ürünleri ile, ürünlerin raflardaki fiyatları ile, ürünlerinin dağıtım yolları ile, ürünlerini tutundurma stratejisi ile benzerlik gösterebilir. Bunda bir sakınca yoktur. Daha sonra liderin bazı davranışlarını taklit edebilirsiniz. Fakat taklit eden ile edilen arasında bazı farklılıklar bulunmalıdır. Kesinlikle aynen kopyalamaktan söz etmiyoruz. Buraya kadar olan kısmı özetlersek, davranışlarınız liderle benzerlik gösterebilir, liderin pazara sunmuş olduğu ürünü aynısını kopyalamadan taklit edebilirsiniz. Yani firma o süpürgenin parçasında mühendis kadrosu yardımıyla değişiklikler yaparak kullanmış olsaydı yasal taklit yapmış olacaktı. Peki size lider markalar taklitlerini destekliyor desem? Evet liderler pazarda daha tanınır olmak için bazen taklitlerini destekleyebiliyorlar. Bazı markalar ise asla taklite müsade etmiyor ve tüm taklitlere karşı yasal bir çerçeve çiziyorlar.

Bir diğer lideri izleme stratejiside uyarlamadır. Bu strateji tam bir taklit ya da kopya değildir. Lider firmanın yenilikleri diğer işletmelerce kendi pazarlarına uygulanmaktadır. Örneğin pınar laktozsuz süt ürettikten sonra içim, sütaş, sek gibi firmalarda laktozsuz sütlerini üretmişlerdir. Aynı zamanda lideri izleyen firma daha başarılı olmak isterse lider firmanın en iyi uygulamalarını temel alarak, bu tür uygulamaları kendi bünyesine taşıyarak daha iyisini yapabilir. Firma bu şekilde bir strateji izlerse Benchmarking yapmış olacaktır. Benchmarking hakkında daha fazla bilgi için buraya tıklayabilirsiniz.

One thought on “Yasal Taklit

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: